De vijand in jou

Als je Googled op ‘definitie van het ego’, is deze definitie simpelweg ‘ik’, meer niet. Hoe en in welke context het gebruikt wordt is dan wel weer discutabel. Vaak wordt het ego geassocieerd met een negatieve kant van ons mens zijn. Het krijgt ook met regelmaat het een en ander toebedeeld en soms ook de schuld van ons eigen negatieve gedrag… of die van een ander. Het ego blijkt de vijand van velen te zijn..

Perceptie als basis

Voor mij is het ego de ‘ik’ die verwijst naar de constructie van onze persoonlijkheid, een soort mentale representatie van wie we zijn of eigenlijk: denken te zijn. Denk dan aan identificatie met onze ervaringen, hoe we deze betekenis hebben gegeven en hoe dit ons zelfbeeld beïnvloed. Ook representeert het ego het innerlijke monoloog (de commentator, de verteller, verslaggever) en soms ook een dialoog. Je kunt het zien als innerlijke self-talk.

Al onze onzekerheden en angsten zijn niet gebaseerd op feiten, maar de betekenis en/of het gewicht die aan bepaalde gebeurtenissen zijn gegeven. De verhalen die we over onszelf geloven en aan anderen vertellen eveneens. Voor het ego, onze ‘ik’, is het bovenstaande het model van de wereld. Onze gedachten over onszelf bepaald dus voor een groot deel de kwaliteit, of het gebrek daaraan, van ons leven. Doet me denken aan onderstaande quote:

Verander je gedachten, verander je leven ~Wayne Dyer     

Het ego beschermd

Heb je je ooit wel eens afgevraagd waarom het ego doet wat het doet? Waarom het in weg staat van wat je zou willen ondernemen of bereiken? 

In de kern zijn we nog steeds dieren en in ons brein zit nog steeds het vechten-of-vluchten. Er wordt nog steeds onbewust razendsnel ingeschat of iets of iemand gevaarlijk, anders bedreigend voor ons is. Waar voorheen dinosaurussen als bedreiging werd gezien, is het nu een persoon, onze onzekerheid, en ons vaak oeverloos gepieker dat in de weg staat. Voor je het weet heb je een leven waar je van alles had willen doen, maar niets is er van gekomen.

Het ego wilt controle, het beschermd en het pleased. Boven alles: het wil je beschermen van pijn, ‘falen’ en teleurstelling. Het werkt dus averechts, want vaak wil je een verandering doorvoeren of actie ondernemen, maar met controle, beschermen en het pleasen van anderen kom je niet ver, nietwaar? De intentie van het ego dus in de kern positief… Het komt vaak bot uit de hoek, maar wilt je gewoon graag behoeden.  

Ga met het ego zitten

Ondanks die positieve intentie is er nog steeds de wens om een verandering door te voeren of te doen wat we uitstellen. We vechten dan eigenlijk tegen het ego en zoals ik eerder schreef, we geven het ego uiteindelijk de schuld van ons uitstelgedrag.

Ik weet niet hoe het met jou zit, maar ik heb gemerkt dat hoe harder je tegen iets vecht, hoe groter de frustratie wordt. Want de dualiteit in ons zorgt ervoor dat het ego terugvecht. Het wordt dan een negatieve spiraal waar ook de blaam bij onszelf wordt neergelegd.

Bij Mindfulness, maar ook in het Boeddhisme, wordt vaak gezegd: ga met de pijn zitten. Dit zou je ook met het ego kunnen doen. Vecht er niet tegen; ga er mee zitten, in meditatie bijvoorbeeld. Bekijk eens hoe hard het zijn of haar best doet. Probeer het te doorzien. Misschien kun je er zelfs dankbaarheid in vinden voor al dat harde werk. 

Ik zie het ego soms zelfs als leraar die laat zien aan welke obstakels er nog gewerkt kan worden. Ook voor het ego geldt dat jouw gedachten erover de mate van invloed bepaalt. 

Het is natuurlijk ook mogelijk om mij hier als coach in te schakelen. ;-)